Samengesteld 20 april 2004. Bijgewerkt op 27 april 2004.
Gewijzigd 2 december 2006.

Deze tekst in het gehele browser-venster plaatsen.

Klik linksboven in het browser-venster op de pijl naar links om terug te komen bij de vorige situatie.


Anijs - Pimpennella anisum.

Oorsprong Egypte, Griekenland, Kreta, Klein Azie, Zuid oost Azie
Familie Schermbloemigen.
Andere namen: Bevernel, Groene anijs, Nieszaad, Wilde Pimpernel
kweek Anijs is te zaaien in april op een warme beschutte plek in luchtige niet te vochtige grond. Het bloeit in de late zomer. Het ontsnapt soms uit tuinen. De zaden rijpen in de late zomer of vroege herfst. Dan is het wijsheid om de bloemstengels vlak boven de grond af te snijden en de stelen te drogen in een warm vertrek

Eigenschappen
De plant is een eenjarige die tussen de 45 en 60 centimeter hoog wordt, het heeft dubbelgeveerde heldergroene bladeren. Pimpennella betekent Bevernel. Anisum is Grieks voor dille. Schijnbaar was er in de oudheid verwarring.
Pimpennella komt van bipennella en dat betekent 2 voudig geveerd. Het verwijst naar de vorm van de bladeren.
De bladeren kunnen verschillende vormen aannemen. Onderaan de plant zijn ze langgesteeld, hartvormig en diep ingesneden. Op halve hoogte zijn de blaadjes meervoudig geveerd, drie-spletig en bovenaan zijn ze twee of drievoudig geveerd met lancetvormige slippen. De vruchten zijn dichtbehaard en bestaat uit twee grijsbruine deelvruchten met lichtgekleurde ribben. De plant heeft een aromatische geur. De plant heeft helderwitte bloemen in schermen die als kleine parapluutjes aandoen. De zaden rijpen niet altijd en dat is afhankelijk van het weer. Als de zomer nat en koud is gebeurt dat wel eens. De beste anijs komt uit Spanje en staat te boek als Alicante anijs.

Geschiedenis
De traditie om met anijs speciaal bruidsgebak te maken stamt waarschijnlijk uit de Oudheid.
Anijs is een inheemse plant in Egypte, Griekenland, op Kreta en in Klein Azie. De Egyptenaren kweekten het voor voedsel-, drankbereiding en voor medicinaal gebruik, iets dat de Grieken ook deden. De Romeinen kweekten het in Toscane en deden dat ook nog voor de parfum. Anijs kreeg in de loop van de jaren de reputatie van machtig bezweerder tegen het boze oog.
Het kruid wordt sinds de veertiende eeuw in Engeland gebruikt, waar het vanaf de zestiende eeuw gemeengoed is. In de zestiende eeuw werd het gebruikt om muizen in de val te lokken. Daarna ging deze toepassing ook weer over. Misschien hadden de muizen een andere smaak gekregen?
Beschuit met muisjes eten wij echter nog steeds na de geboorte van een kind. Kinderen werden vroeger ingesmeerd met verse anijs om epilepsie te bestrijden. Men riep er geesten mee op. Het beschermde de magier in een magische cirkel tegen boze geesten en riep geesten op voor magische operaties. Als je een tak boven je bed hangt kan het je jeugd herstellen.

Toepassingen
medicinaal
Het maakt de adem zoeter (handig als je nog geen tandenborstel of tandpasta hebt), verzacht de pijn, maakt hardnekkige hoest los, helpt tegen winderigheid en koliek; krampopheffend, tegen bronchitis, kinkhoest, slijmuitdrijven, verzacht een zeker keel.
Waterzucht: vul een haan (mag het ook een kip zijn?) met polypodium (eikvaren) en anijszaad. Kook hem goed en drink de bouillon. Anijs heeft een antisceptische en antibiotische werking en kan gebruikt worden bij indestegie, verkoudheid (warme anijsthee).
anijs, venkel, karwij 1:1:1 om winderigheid te verdrijven
anijs, klein hoefblad, malrove, lobelia 1:1:1:1 tegen bronchitis
dille, anijs, venkel samenvoegen om kramp te verdrijven
maak een thee van de zaden van anijs (een eetlepel zaad) laat het vijftien minuten koken in een kwart liter water en drink twee tot drie koppen per dag om droge hoest te verlichten en moedermelk beter te laten stromen.

Let op: sommige mensen zijn allergisch voor de etherische olie. Het kan de huid of de maag irriteren.

culinair
Het wordt gebruikt in likeur (anisette), soepen, stoofschotels, suikerwerk (muisjes), confituren, op jonge worteltjes (doe dit wel met beleid).
Het is een afrodisiaca en als je de zaden door het eten mengt voor een romantisch diner kan het onvoorspelbare gevolgen hebben.

overig:
Je kunt het zaad in reukzakjes, toiletartikelen, tandpasta gebruiken. Maak er meditatiewierook van. Verse anijsblaadjes verdrijven het kwaad in een kamer. Het beschermt boze krachten
Anijs in badwater doen en je hebt een zuiveringsbad.

recept culinair

Bronnen Bronnen
1.Caroline Foley, Jill Nice & Marcus A. Webb, De nieuwe kruidenbijbel, Zelf kruiden kweken en toepassen, Librero, Kerkdriel, 2002, Oorspronkelijke titel New Herb Bible, Vertaling: Textcase Dick de Ruiter, 224 p.
2.Audrey Wynne Hatfield, Kleine kruidenencyclopedie, 3e dr., Hollandia, Baarn, 1977; Oorspronkelijke titel Pleasures of herbs, Vertaling: H. C. E. de Wit-Boonacher, 198 p.
3.Pamela Forey en Ruth Lindsay, Medicinale planten, serie Snel-zoek natuurgids, Elmar, Rijswijk, 1994, Vertaling Ludo Koenders, 123 p.
4.http://plantaardigheden.nl/plant/beschr/gonnve/anijs
5.Christopher Hobbs, Medicinale kruiden voor dummies
6.Avanelle Day & Lucille Stuckey, Groot kruiden kookboek, bewerkt door Wina Born, Nederlandse Boekenclub, Den Haag/ Antwerpen, 1968, Born N.V., Oorspronkelijke titel The spice cookbook, Arragement with Scott Meredith Literary agency inc., New York, 445 p.

Naar het begin van de tekst van deze plant.

Deze tekst in het gehele browser-venster plaatsen.

Klik linksboven in het browser-venster op de pijl naar links om terug te komen bij de vorige situatie.