Samengesteld maart 2004, bijgewerkt 20 april 2004. Gewijzigd 4 december 006.

Deze tekst in het gehele browser-venster plaatsen.

Klik linksboven in het browser-venster op de pijl naar links om terug te komen bij de vorige situatie.


Bieslook - Allium Schoenoprasum

Allium was oorspronkelijk gereserveerd voor knoflook, later werd er een groep mee aangeduid waar knoflook, ui, bieslook en prei in ondergebracht werden. Schoenoprasum stond oorspronkelijk voor prei. Waarschijnlijk heeft er in de 18e eeuw zich een naamsverwisseling voorgedaan. Beide woorden komen uit het Grieks. Bieslook behoort tot de familie der lelie-achtigen. Andere benamingen voor dit kruid zijn pijpgras, snellook en uiengras

Oorsprong Siberie tot Corsica, Griekenland en Italie, zuiden van Zweden en in Noord Amerika; drie eeuwen voor Christus gebruikten de Chinezen het al.
Familie Lelie
Kweek Blijft zelden alleen.
Past goed aan de rand van een kruidenbed. Het lijkt op engels gras (Ameria). De plant verlangt vochtige goed afwaterende grond met gedeeltelijke schaduw, hoewel ze wel de volle zon kan verdragen.
Zaaien kan in het late voorjaar of de late zomer. Onder glas kan het gezaaid worden in maart-april. Uitplanten kan in mei-juni, op twintig centimeter afstand Het is een goede potplant en wil het ook in de vensterbank goed doen.
De bolletjes kun je ieder jaar scheuren (midden in de lente) en dan terugplanten in bundeltjes van maximaal tien stuks. Ze komen dan vanzelf weer op. Het houdt van luchtige, kalkrijke, goed bemeste (organische mest) grond. In Noord Europa groeit het soms in het wild. Knip de bieslook in plaats van haar te snijden.

Bieslook heeft soms last van roestziekte. Dit is een schimmelziekte die voorkomen kan worden door de plant op een zonnige plek en luchtige plek te zetten. (Daardoor kan het gewas snel opdrogen.) Als de plant aangetast is, snijdt de stengels dat tot de grond af. De sprietjes die daarna volgen zijn vrij van ziekte.

Eigenschappen
De bloemen vormen een bolvormige roze, violette, diep lila toef en staan op een slanke stengel van ongeveer vijfentwintig centimeter. De bloei maakt de bladeren taai. De stelen zijn recht, stevig, glad en net als het blad fel donkergroen. De bloemen bloeien twee maanden in de zomer. De plant heeft een lichte uiensmaak en bevat- naast zwavel- veel vitamine c en ijzer, daarnaast komen de vitamines a en d er ook in voor.
Er is nog een Chinese variant van deze plant dat is de Allium tuberosum. Deze bieslook heeft grasachtig plat blad met witte bloemen en een milde knoflooksmaak en deze soort kan wel meegekookt worden wat met gewone bieslook vanwege smaakverlies niet kan. Het kan ingevroren (mits fijngesneden) worden
Geschiedenis
Gebruik Pikant en geliefd keukenkruid, stond in de meeste tuinen in vroeger eeuwen en groente kwekerijen verkochten grote hoeveelheden in de steden. Bieslook is samen met kervel, peterselie en dragon een onderdeel van fines herbes.

Folklore
Is al bekend in de Oudheid. De Chinezen gebruikten het als tegengif en als geneesmiddel bij bloedingen. (Wat juist is want door de grote hoeveelheden zwavel is het ontsmettend en de grote hoeveelheid vitamine C zet het lichaam aan om verwondingen te sluiten). In het oude Egypte genoot het goddelijke eer. De holle stengels werden gebruikt.
medicinale toepassing. In de Middeleeuwen noemde men dit snellook, de letterlijke vertaling van het Griekse woord schoinos (=snel) praso staat voor een looksoort. Sinds de zestiende eeuw wordt het gekweekt.

Toepassingen
medicinaal --> recept
Een maal per dag een spriet op knabbelen. Het is zacht laxerend, bevordert de eetlust en is vochtafdrijvend, kan de bloedsuikerspiegel helpen verlagen. Naast vitamine C zit er ook vitamine A en vitamine D in. Pas op dat je niet teveel bieslook gebruikt dan kan het slapeloosheid en rusteloosheid in de hand werken.

culinair overzicht van gebruik
Milde uiengeur past in pikante gerechten, maakt salades (ook qua kleur) extra aantrekkelijk. Nieuwe aardappelen, kaas, eiergerechten, soepen, sausjes, ragout, kruidenboter (recept).

overig: boeketten
De bloemen van de bieslook zijn toepasbaar in boeketten, mits je de geur op de koop toeneemt. De bloemen zijn ook te drogen en verwerkbaar in droogboeketten.
recept culinair
Vinigraitte
1 teen knoflook; zout en versgemalen zwarte peper; schil van 1 citroen fijngeraspt met sap, 1.5 tl grove mosterd; 4 el olijfolie; 2 el bieslook fijngehakt.
Pers de knoflook uit boven de kom en roer er het zout, de citroenraspsel en het sap en de mosterd erdoor. Roer alles tot een glad geheel. Gier langzaam al kloppende de olijfolie erbij to er een emulsie ontstaat. Voeg de bieslook toe en de peper naar smaak. Doe de vinagraitte bij warme aardappelen en lente uitjes en je hebt een heerlijke salade.

Bieslookboter
200 gram roomboter; 8 soeplepels fijngesneden bieslook; 2 soeplepels citroensap; zout en peper
Meng de boter op kamertemperatuur met de bieslook en voeg het citroensap toe. Breng het op smaak met zout en peper. Laat de boter hard worden in de koelkast. De boter kan daar meerdere dagen bewaard worden. Deze boter is een goede combinatie met krielaardappelen, rood vlees, vis, gekookte groente, gerechten op eierbasis en het past bij de barbequegerechten.

Bronnen
1.Caroline Foley, Jill Nice & Marcus A. Webb, De nieuwe kruidenbijbel, Zelf kruiden kweken en toepassen, Librero, Kerkdriel, 2002, Oorspronkelijke titel New Herb Bible, Vertaling: Textcase Dick de Ruiter, 224 p.
2.Audrey Wynne Hatfield, Kleine kruidenencyclopedie, 3e dr., Hollandia, Baarn, 1977; Oorspronkelijke titel Pleasures of herbs, Vertaling: H. C. E. de Wit-Boonacher, 198 p.
3.Wilfrieds kruidenhoekje: http://users.skynet.be/hofmeester/tuinartikels/kruiden-bieslook

Naar het begin van de tekst van deze plant.

Deze tekst in het gehele browser-venster plaatsen.

Klik linksboven in het browser-venster op de pijl naar links om terug te komen bij de vorige situatie.