Samengesteld 6 mei 2004, bijgewerkt 3 juni 2004. Gewijzigd 7 december 2006.

Deze tekst in het gehele browser-venster plaatsen.

Klik linksboven in het browser-venster op de pijl naar links om terug te komen bij de vorige situatie.


Kamille - Chamomille

Kamille kent twee versies de gewone en de Roomse kamille. De echte kamille heeft verschillende varianten en namen: Matricaria Chamomille, Chamomille recutita of Chamomille vulgaris Anthemis nobilis (anthemis=edele bloem) Dit is de Roomse kamille bijnamen zijn Duitse kamille, German chamomille, Romische Kamille, Cammonmille Romaine. Roomse kamille, Maagbloempje, Dubbele Kamille, heeft een iets andere werking en wordt apart besproken. Roomse kamille is milder dan echte kamille en daarom in lage doseringen geschikt voor kinderen die last hebben van pijn of angst. Omdat Roomse kamille meer olie oplevert dan echte kamille is ze in aanschaf iets goedkoper.

Echte kamille Matricaria Chamomille (Mater = moeder, caria = zorg)
Chamomille recutita of Chamomille vulgaris (Khamai -> cai = op de grond, melon -> millon = appel)
Manzanilla Spaans voor kamille
Matrix betekent in het Latijn baarmoeder, Moederkruid, Zere ogenbloem, kleine kamille, (Veldkamille, Epelijn),

Oorsprong
De Egyptenaren gebruikten het al bij het mummificeren van hun overledenen. Echte kamille is een van de oudste kruiden. Het was al bekend in voorchristelijke tijden. In de middeleeuwen was het wijd verspreid en niet alleen in Zuid Europa!

Familie
Compositae: Samengesteldbloemigen

Kweek
Het komt in een groot gedeelte van Europa voor en in de gematigde zones van Azie.
Voor een kamilliepad is het nodig om de grond goed om te spitten en de wortels van overblijvende planten te verwijderen. Geeft de aarde compost en voeg eventueel grof zand toe. Hark het bed aan en druk de stukjes wortel stevig aan. Zet de plantjes op vijftien centimeter afstand van elkaar. Poot de wortels goed diep en zorg ervoor dat de blaadjes net boven de grond komen. Hanteer op de pad een scherpe schaar en belet dat de plant gaat bloeien. Op deze manier zorg je ervoor dat de plant goed ingroeit. In het voorjaar kun je er met de maaimachine overheen. Zaai het in de volle grond in maart en druk het zaad wel aan, maar dek het niet af. Het kan twee drie weken duren voordat het zaad ontkiemt. Dun de zaailingen uit op dertig centimeter.

Eigenschappen
De plant bloeit tussen mei en augustus en heeft een honingachtige geur. Het is een eenjarige.
Bactericide, ontstekingsremmend, wondhelend, anti-allergisch, krampwerend, kalmerend, rustgevend, verzachtend, maagmiddel, gcongestivum digestief tonicum, bij huidproblemen, verwarmend, nooit opwekkend.
Kalmeert organen met een slijmvliesbekleding.

Geschiedenis

Gebruik
Het werd gebruikt voor baarmoederklachten, en oogklachten.

Folklore
Lacnunga, een oud Angelsaksisch geschrift, zegt dat kamille een van de heilige negen kruiden is die Wodan aan de wereld schonk. Kamille werd gevonden in de ingewanden van de Egyptysche mummies. (onder andere in de maag van Ramses II.) Daar werd kamille opgedragen aan de Zon. Het wordt er nog steeds veel gekweekt, er wordt ook een etherische olie van gemaakt. In het noorden van Europa, voor de kerstening was de Kamille gewijd aan Balder. Balder was de Germaanse God van Het Licht en de Zomer, kamille werd “Balder’s Bra” genoemd, oftewel “Balder’s wenkbrauwen”. De Kamille speelde een belangrijke rol in de Midzomerrituelen. De echte Kamille was een plant uit Hecates tuin. (Voor wie de weg kwijt is: dit is een Griekse godin.) Men geloofde dat degene die Kamille bij zich droeg onkwetsbaar was voor hekserij. Uit de Oudheid bestaan beschrijvingen van planten die vermoedelijk de Kamille voorstellen, er was alleen veel onenigheid over de naamgeving van alle Kamillesoorten. Vreemd genoeg vermeld Hildegard von Bingen niets vermeldt over Kamille, het kruid was in haar tijd veel voorkomend. De eerste houtsnede van Kamille vind men pas in 1485. In de Middeleeuwen werd Kamille vaak gebruikt in tuinen om over te lopen, de geur kwam dan vrij, ook liet men zitbanken begroeien met het kruid.

Toepassingen
medicinaal
droge gevoelige huid; genezend (maskers, conditioners, probleemhuid); blond haar oplichten; verteringsklachten; misselijk, braken; buikklachten; menstruatieklachten; verminderd kramp in gladde spieren in ingewanden; verlicht koorts en vrouwenziekten, verlicht pijn bij aambeien, verlicht geest en lichaam.
2x per dag 15 - 20 druppels vloeibare tinctuur of twee tot drie koppen thee per dag.
In bad is het een versterking voor gezonde mensen en pijnbestrijdend. Als je het snuift of rookt kan het astma of slapeloosheid genezen. Bij huidproblemen, ontstoken wonden, zweren, eczeem, gestoorde spijsvertering, maag- en darmzweren, blaasontsteking, menstruatiestoornissen (onregelmatig of uitblijvend), brandwonden, blaren, reuma, oorpijn, acne/jeugdpuistjes, wondjes, insectenbeten, zweertjes, weinig eetlust, hoofpijn, artritis, verstuikingen, spierpijn, jicht, zenuwpijn, steenpuisten, allergien, migraine, nervositeit, stress, overgangsklachten, prikkelbaarheid, slapeloosheid, angst, tandpijn, verlicht prikkelbaarheid, kalmeert organetm met slijmvliesbekleding, verbetert de inhalatie bij astma.

Uitwendig gebruik
wondgenezend en ontstekingsremmend middels omslagen, baden en gorgeldranken
huidirritaties en eczeem middels een kamilleolie-extract, kamillecreme (eventueel met druppels olie), kompres
geirriteerde geslachtsdelen, gevoelige huid met kamille-azijn behandelen
hooikoorts: via inhallatie (verdamper)
krampen: omslagen en compressen
gewrichtsaandoening en genezing huid met kamille-olie behandelen eventueel kun je lavendelolie toevoegen.
oogaandoening uitwassen met kamillethee.
huidziekten: maak een bad met drie druppels kamille en drie druppels geranium, vier druppels sandelhout en vermeng dat met melk of een beetje honing. Neem daarmee een warm bad van 15-20 minuten.
onstekingen mond: vier druppels kamille in een glas gekookt water en hiermee 1-2 keer per dag gorgelen
pijnlijke tandgroei bij kinderen: stip aan met een druppeltje kamille olie op een wattenstaafje lichte brandwonden, eczeem, jeugdpuistjes, wondjes en zweertjes: doet 2 a 3 druppels kamille op een vochtig watje en dep 1-2 keer per dag
ontstoken of gevoelige huid of acne: doe vier druppels duizendblad, zeven druppels kamille en vijf druppels roos in 40 ml jojobaolie en 10 ml tarwekiemolie en smeer de huid hiermee twee keer per dag in.

Inwendig gebruik
ontstekingen, slijmvliesontstekingen, krampen en slapeloosheid, nachtmerries, kiespijn: maak een thee van de kamillebloemen of gebruik etherische olie. Deze toepassing is ook veilig voor kinderen. onrustige of nerveuze spijsvertering, winderigheid, kolieken, ontstekingen in de ingewanden: thee of tinctuur
spanningshoofdpijn, psychosomatische pijnen, menstruatiepijn, andere krampen, beginstadia van koorts: thee van kamille met rozemarijn.
vergiftiging, stafylokokken, streptokokken: kamillieolie want dat maakt het gif onschadelijk, antisepticum

overig: boeketten
De plant is een natuurlijke plantengenezer. Verspreid aftreksel van kamille over zaden om smoren te voorkomen. Kamille toegevoegd in de compost zal de omzetting ten goede komen.
De gedroogde bladeren behouden hun appelgeur en kunnen daarom gebruikt worden in melanges of kruidenkussentjes.

Cosmetisch
droge gevoelige huid; genezend (maskers, conditioners, probleemhuid); blond haar oplichten (hiervoor moet je de bloemen 20 minuten in water koken en dit als spoeling gebruiken in haar) gezichtsstoombad, het kan nagels witter maken, met een oogbad (theebuiltjes) maak je vermoeidheidskringen minder diep.
Kamille huid tonic voor een vette huid
60 gr verse of 30 gr gedroogde kamillebloemen; 60 gr verse rozemarijntopjes; 5 dl kokend water; 1 theelepel vers citroensap. Maak een aftreksel van de bloemen en laat dit een nacht afkoelen. Zeef het dan en voeg het citroensap toe. Bewaar de tonic in de koelkast.

Roomse Kamille Chamaemelum nobile
Oorsprong

Familie

Kweek
De plant wordt 20-40 centimeter hoog en in de volle zon wordt hij minder hoog dan in lichte schaduw. Zaai het in het voorjaar op 45 centimeter afstand in lichte goed gedraineerde grond.
Splitsen van de plant kan in het voor- of najaar. Neem daarvoor stekjes van zijscheuten die 8 milimeter zijn.

Eigenschappen
Dit is een winterharde plant, die altijd groen is. De smaak is bitter. De zaden zijn beige, smal en klein. Het gele hart heeft de actieve bestanddelen. De bloemen moeten de eerste dag van hun bloei geplukt worden en in het donker snel worden gedroogd.

Geschiedenis

Folklore

Medicinaal
De plant heeft kalmerende, krampstillende (centraal zenuwstelsel), is ontstekingswerend, werkt tegen parasieten, werkt helend op astma met een nerveuze oorsprong, distivum, tegen kinkhoest, maagkrampen, nerveuze shock, pijnstillend (te gebruiken bij chirurchische ingrepen). Algeheel versterkend en rustgevend.
Allergien, eczeem, psoriasis, jeuk, acne, jeugdpuistjes, herpes, wondjes, zweertjes, slijmvorming in de neus, stijve spieren en gewrichten, weinig eetlust, hoofdpijn, migraine, huiduitslag, menstruatieklachten en -pijnen, depressies, slapeloosheid, hysterie, nervositeit, steenpuisten, insectenbeten, overgangsklachten, spit, oogklachten, prikkelbaarheid, stress, misselijkeheid, spijsverteringsstoornissen, verlicht buikpijn, koortswerend, ontspant aangezichtsspieren Overmatig gebruik kan overgeven en duizeligheid veroorzaken.

Recept medicinaal
De etherische olie en de bloemen zijn geschikt voor gebruik.
algeheel versterkend en rustgevend (goed voor rusteloze kinderen, tegen nachtmerries) 4 a 5 bloemen per kop en 25 dl kokend water
wonden genezen: compres
verbrande huid verzachten: bad met infusie of olie
eetlustopwekkend, versterkend en spijsverteringsbevorderend: ongezoete aftreksels voor de maaltijd en na de maaltijd.
hoofdpijn, zenuwpijn: thee
geprikkelde huid en oogleden: 5 a 6 bloempjes koken in water en dit laten afkoelen. Toepassen op de huid.
maagdarmkrampen, verharde spieren en spit: compres met 10 druppels roomse kamille in 2 liter heet water, neem een klein handdoekje en doe dat erin, wring het uit en leg het zo heet mogelijk op de aangedane plek.
slijmoplossen bij allergische problemen vooral slijmvorming in de neus en bij niezen: 2 druppels roomskamilleolie en 4 druppels helychrise in een schaaltje heet water en dit 1-3 keer per dag stomen of deppen
eczeem of psoriasis: 2 a 3 druppels roomse kamille olie op een vochtig watje en meerdere keren per dag aanstippen of op een compres waar 10 druppels in een liter gekookt en ook weer afgekoeld water en dit 10-15 minuten laten werken
geaggiteerde stemming: 3 druppels marjolein, 3 druppels lavendel en 3 druppels rooms kamille in een aromalamp
lichte brandwonden (eerst koelen!), eczeem, jeugdpuistjes, psoriasis, herpes, jeuk, wondjes, zweertjes: 2 a 3 druppels roomse kamille op een vochtig watje en meerdere keren per dag de wondjes deppen.
insektenbeten en huidirritaties: zalf.

Bronnen
1.Caroline Foley, Jill Nice & Marcus A. Webb, De nieuwe kruidenbijbel, Zelf kruiden kweken en toepassen, Librero, Kerkdriel, 2002, Oorspronkelijke titel New Herb Bible, Vertaling: Textcase Dick de Ruiter, 224 p.
2.Audrey Wynne Hatfield, Kleine kruidenencyclopedie, 3e dr., Hollandia, Baarn, 1977; Oorspronkelijke titel Pleasures of herbs, Vertaling: H. C. E. de Wit-Boonacher, 198 p. 3.Pamela Forey en Ruth Lindsay, Medicinale planten, serie Snel-zoek natuurgids, Elmar, Rijswijk, 1994, Vertaling Ludo Koenders, 123 p.
4.http://www.natuurlijkerwijs.com/kamille
5.http://www.locusmagi.nl
6.http://home.planet.nl/~lind0399/medicinaalaf.html Kruidenlijst

Naar het begin van de tekst van deze plant.

Deze tekst in het gehele browser-venster plaatsen.

Klik linksboven in het browser-venster op de pijl naar links om terug te komen bij de vorige situatie.