Samengesteld 22 april 2004. Gewijzigd op 26 november 2006.

Deze tekst in het gehele browser-venster plaatsen.

Klik linksboven in het browser-venster op de pijl naar links om terug te komen bij de vorige situatie.


Plantengeneeskunde

Stromingen in de plantengeneeskunde

1-Fytotherapie

Hierbij gebruikt men als remedie de gehele plant of een deel ervan. Dus bijvoorbeeld thee van het blad, zalf van de wortel, enzovoorts. Planten die geheel of gedeeltelijk gebruikt worden om geneesmiddelen uit te bereiden, noemt men geneeskrachtige of, farmaceutische planten. Uit deze planten wordt door middel van droging, soms ook wel op andere manieren, drogerijen bereid. De drogerijen van plantaardige oorsprong kunnen dienen als grondstoffen in de industrie of geneeskunde, in het laatste geval heten ze galenische preparaten. (Deze kunnen ook van dierlijk materiaal afkomstig zijn). De wetenschap die zich bezig houdt met herkomst, vorm, samenstelling en bereiding van galenische preparaten heet farmacognosi.Tot haar taken behoort het ontdekken van nieuwe geneeskrachtige planten en het verzamelen en het kweken van geneeskrachtige kruiden. Bovendien tracht ze door middel van onderzoek algemene wetmatigheden te vinden en de hierbij verkregen kennis in de praktijk te brengen. Wat de inhoudsstoffen van de planten betreft is het altijd een bonte verzameling van stofwisselingsproducten. Op basis van hun geneeskrachtige werking worden de stoffen onderverdeeld in werkzame stoffen, begeleidende stoffen en ballaststoffen. De werkzame bestanddelen bepalen de geneeskrachtige werking van het gedroogde kruid. Op zichzelf hebben de begeleidende stoffen weinig waarde bij de genezing maar ze kunnen wel de geneeskrachtige werking van de werkzame stoffen ondersteunen. Ballaststoffen spelen geen bekende rol bij de genezende werking van het preparaat en kunnen deze zelfs ogenschijnlijk tegengaan. De plantaardige preparaten of drogerijen verkrijgt men uit gekweekte , alsook uit wild groeiende planten.

2-Homeopathie

Hahneman1755-1843. Hahneman had een aantal talen gestudeerd en omdat hij een gezin moest onderhouden deed hij vertaalwerk. Toen hij op een keer bezig was met de vertaling van een werk van William Vullen , een indertijd bekende fysioloog, verbaasde hij zich over een opmerking over de bittere en samentrekkende kracht van de kinabast, waarin kinine zat, die daardoor als reden werd genoemd, voor de doeltreffende behandeling ermee van malaria. Hahneman besloot de werking van de kinabast op zichzelf uit te proberen. Hiertoe naam hij zelf steeds 2 kleine doses. Zijn lichaam begon na een tijdje hierop te reageren. Tot zijn verbazing voelde hij symptomen die heel sterk aan malaria deden denken. Hij begon toen middelen te testen die in die tijd in gebruik waren zoals kwik, arsenicum, belladonna en zilvernitraat.Hij testte deze stoffen op zichzelf en op anderen uit en kwam tot de conclusie dat deze "medicijnen" bij een overdosis symptomen veroorzaakten die leken op die van de ziekte die men ermee bestreed. Kwik, waarmee syfilis werd behandeld konden zweren doen ontstaan die leken op syfilis zweren. Arsenicum en belladonna brachten hem tot inzicht dat ze bepaalde vormen van koorts konden veroorzaken, terwijl ze gebruikt werden als koortswerende middelen. Hij kwam toen tot de volgende waarheid:

Wat men ook moge mankeren, voor het gelijke bestaat altijd hulp met het gelijke. Hij nam hiervoor de Latijnse zin SIMILIA SIMILIBUS CURRENTUR als gezegde.( laat hetzelfde genezen worden door hetzelfde).

Stoffen kunnen in kleine doses het organisme stimuleren tot genezing van de kwaal die ze zelf in overdosis veroorzaken. Hahneman noemde dit medisch systeem "homeopathie". Ook wel genoemd "wet van de gelijken".

Door de natuur en het genezingsproces systematisch te observeren onderkende Hahneman dat het lichaam verrassende en verbazingwekkende inspanningen doet om zichzelf te genezen, maar dat het niet altijd sterk genoeg is om dat proces af te ronden. Vaak heeft het daarom een soort katalysator nodig om zijn mechanismen in geweer te brengen. Aanvankelijk gebruikte Hahneman voornamelijk kruiden en zware metalen als kwik en arsenicum voor zijn proeven. Later testte hij allerlei kruiden die in de Europese volksgeneeskunst gebruikt werden.

Heb je dus een loopneus dan leg je een halve, doorgesneden ui naast het bed. De andere morgen is hoogstwaarschijnlijk de loop over. In de nacht komt het slijm dan los en loopt het weg. Dit principe werkt.

Klassieke homeopathie

Klassieke homeopathie, het meest in overeenstemming met de oorspronkelijke, bijna twee eeuwen oude leer, een behandelmethode waarbij voor iedere patiŽnt afzonderlijk een passend middel wordt gezocht. Van de inzichten van de moderne geneeskunde wordt hierbij nauwelijks gebruik gemaakt.

Klinische homeopathie

Klinische homeopathie, waarin men naast individuele geneesmiddelen ook standaardgeneesmiddelen toepast bij standaardziekten die op reguliere wijze zijn vastgesteld.

Complexmiddelen-homeopathie

Complexmiddelenhomeopathie, gekenmerkt door het gebruik van mengsel van homeopathische preparaten, voorgeschreven op grond van een reguliere diagnose, waarbij een individuele benadering niet noodzakelijk is. + allerlei mengvormen

Nevenrichtingen

Hoofdrichtingen Aromatherapie, bloesemtherapie en specerijen

Aromatherapie

Aromatherapie is het gebruik van geneeskrachtig, aan natuurlijk plantenmateriaal onttrokken oliŽn om gezondheid, evenwicht en welzijn te bevorderen. De etherische oliŽn zijn holistisch (het totaal) in die zin dat ze een krachtige positieve werking op lichaam en geest- en gemoedsstemming kunnen hebben. Voor een goede toepassing is het belangrijk de tijd te nemen om het wezen van de persoon voor wie je ze kiest beter te leren kennen of het nu om jezelf gaat of iemand anders.

De fransman Renť Gattefossť 1881-1950 was in 1928 de eerste die het woord AROMATHERAPIE gebruikte.Zijn onderzoekwerk was het gevolg van een ongelukje in het laboratorium van een parfumerie. Hij verbrande eens zijn hand en dompelde hem meteen in de dichtstbijzijnde kom met vloeistof. Er bleek zuivere lavendelolie in te zitten. De hand genas zeer snel en er ontstonden nauwelijks littekens. Gattefossť realiseerde zich dat de geneeskracht van de lavendelolie veel groter was dan die van de kunstmatige preparaten. Hij begon toen ook de geneeskrachtige werkzaamheid van andere etherische oliŽn te onderzoeken, waarbij hij zowel hun chemische eigenschappen als hun geur bestudeerde.

De etherische oliŽn komen op verschillende manieren in het lichaam. Ze worden opgenomen door de huid en komen vervolgens in het vaatstelsel. Ze kunnen ook ingeademd worden en komen dan via de longen in het bloed. Daarnaast roepen ze prikkels op die door het zenuwstelsel naar het limbische systeem van de hersenen geleid worden.

De oliŽn worden op de volgende manieren gebruikt: in kompressen, zalven, baden, stomen, massage en directe applicatie. Ze worden gewonnen door : stoomdestillatie, kooldioxide extractie, persing en door oplossing. Bekende gebruikte basis oliŽn zijn de oliŽn: tarwekiemolie, avocado-olie, jojoba-olie, sojaolie,perzik/abrikozen pitolie, druivenpit olie en zoete amandelolie.

Bloesemtherapie

Ook wel bekend als de Bachtherapie vernoemd naar dokter Edward Bach. Dokter Bach was mysticus, arts, homeopaat en bacterioloog in Londen. Hij leefde van 1886 tot 1934. Dr Edward Bach creŽerde 39 bloesemessences. Hij verdeelde zijn remedies in zeven categorieŽn waarin hij de belangrijkste positieve eigenschappen beschreef die hij bij de mensen waarnam, zoals het vermogen op ons zelf te vertrouwen, om te leren, om anderen te inspireren en te leiden, te dienen en lief te hebben, om ons eigen lot in handen te nemen en om angst met vertrouwen tegemoet te treden. Dank zij hem hebben miljoenen mensen hun positieve potentieel hervonden.

Bach studeerde medicijnen voor hij in 1913, als bacterioloog naar het University College in Londen, vertrok. Toch gebruikte hij bij zijn behandeling van patiŽnten liever kruiden dan bacteriŽn. Hij raakte ervan overtuigd niet alleen de ziekte te behandelen, maar vooral ook de persoon. In 1928 gaf hij zijn praktijk op en vertrok naar Wales. Hier ontwikkelde hij de zonnemethode voor het prepareren van bloemen waardoor hij een heel nieuw systeem ging ontdekken.

Hij had zo'n sterke verbondenheid met de natuur dat hij intuitief wist, welke helende kracht een bloem had op een bepaalde gemoedstoestand. Als hij bevangen werd door negatieve emotie gebeurde dat in zijn optiek alleen om hem de positieve oplossing in zijn volgende remedie te laten vinden. Hij merkte dat de ochtenddauw op een plant helende krachten van die hele plant bevatte. Omdat deze dauw moeilijk voor grote doses gebruikt kon worden, ontwikkelde hij de zonnemethode en later de kookmethode. Voor de zonnemethode leg je vers geplukte bloemen in een schaal met water in de zon. Deze laat je de hele dag staan. Als je later de bloemen eruit haalt zit in dat water nog steeds de genezende kracht van de geplukte bloemen.

Specerijen

Specerijen zijn gedroogde geur- en smaakstoffen afkomstig van planten die in het verre oosten groeien. Ook kan men ze gebruiken in voedsel, om geen zout te hoeven gebruiken (natriumarm dieet). Hete specerijen, zoals pepers, kunnen de speekselproductie tot het achtvoudige doen toenemen Specerijen die afkomstig zijn uit onze eigen omgeving noemt men vaak keukenkruiden. Vele van de specerijen en keukenkruiden hebben een speciaal effect. Dat effect maakt ze ook voor de diverse kwalen geneeskrachtig.

Neem als voorbeeld de paprika. De bijzondere smaak van paprika's wordt veroorzaakt door de stof capsicaine welke heet en brandend op de slijmvliezen inwerkt. Deze stof zit vooral in de zaden die men eerst moet verwijderen voordat men de paprika eet. Er zit ook een stof in de paprika die capsaicine wordt genoemd. De John Hopkins universiteit in Baltimore heeft vastgesteld dat deze stof helpt tegen een loopneus. Ook komt deze stof voor in een spierverwarmend middel als Midalgan en is ze dus kennelijk in staat de overprikkelende neuszenuw minder gevoelig te maken waardoor niesbuien, een verstopte neus of een druipneus uitblijven.

Nevenrichtingen: cosmetica, parfums, voedsel, drugs

Cosmetica

Planten en delen daarvan zijn altijd al gebruikt voor de kleine aandoeningen als rimpeltjes, wratjes, sproetjes, puistjes, uitslag enz. Deze noemt men schoonheidsverhogende preparaten.

De werkelijke basis voor schoonheid is een goede gezondheid, daar kan geen huidcrŤme tegenop. De basis voor een goede gezondheid wordt gevormd door verstandige eetgewoonten en het drinken van veel water (tot wel acht glazen per dag). Ook lichaamsbeweging is belangrijk en massage kan ook zeer zeker bijdragen.

Eenvoudig en makkelijk te maken schoonheidsmiddelen , zoals amandel- en olijfolie, bloesem en kruidenextracten zijn al meer dan 2000 jaar gebruikt! De meest angstvallig bewaarde schoonheidsgeheimen bestonden vaak uit zeer eenvoudige grondstoffen. De vraagstukken van niet ernstige aard waar men de schoonheidsmiddelen te hulp roept zijn:

Er zijn zeer veel middelen te koop, doch men kan vaak ook zelf diverse zalven, lotions e.d. bereiden op een goede en goedkope manier. Mijn site (het kruidenwiel) gaat daar nader op in en bij ieder artikel dat ik over kruiden heb geschreven staat, waar mogelijk, een cosmetische toepassing.

Maar het is ook mogelijk om hier direct een voorbeeld te geven. Tomatenmasker. Tomaten zijn bijzonder nuttig bij het bestrijden van vetpuistjes invette huid. Ze bevatten organische zuren waardoor de huid grondig gereinigd wordt en vrij blijft van verstopte poriŽn en er dus evenmin puistjes kunnen ontstaan. Wrijf een tomaat door een zeef en vermeng de moes met wat havermeel. U hebt nu een mild en heerlijk reinigingsmasker.

Parfums

Parfum bestaat uit een mengsel van natuurlijke en synthetische grondstoffen opgelost in alcohol. Parfumerie is de kunst deze stoffen zodanig samen te stellen dat een blijvend mengsel ontstaat, waarvan de geur als aangenaam wordt ervaren. Het blijkt dat de geur invloed heeft op gemoedsstemming en zodanig ook de gezondheid beÔnvloedt.

De Egyptenaren waren al bekend met het verschijnsel parfum. Echter niet in de hedendaagse samenstelling als oplossing in alcohol.Hun eerste methode was eenvoudig. Het bestond uit het plaatsen van hout, kruiden, fruit en hars op een warmtebron waardoor de rook (par fumum), ofwel het parfum, vrij kwam.Langzamerhand ontstonden de meer ingewikkelde bereidingen. De geparfumeerde zalfjes en oliŽn werden alras toegepast op zowel de gewonde, of aangetaste huid alswel op de gezonde huid. Ze hadden zowel een cosmetische als een therapeutische werking.

Vroeger gebruikte men vette oliŽn of dierlijk vet om de geur van planten of hars te absorberen. Aan deze basis werden kleurstoffen en geneeskrachtige middelen toegevoegd. Heel vroeger werden parfums hoofdzakelijk gebruikt voor religieuze doeleinden, zalvingen godsvereringen en zuiverende toepassingen. Oliezalven en rookoffers waren altijd onderdeel van de godsdienst. Ook Mozes krijgt in het Oude Testament de opdracht,'de edelste specerijen, mirre, kaneel, kalmoes en senna met olijfolie te mengen en daarmee een olie der heilige zalving te bereiden (2 Mozes 30, 23-25).

Later was de kostbare zalf niet meer uitsluitend voorbehouden aan de religieuze erediensten maar ook koningen en hoge ambtsdragers werden gezalfd om hun maatschappelijke status tot hun recht te doen komen. Overigens werden vrouwen die zich toelegden op het brouwen van dranken en verstand hadden van de toebereiding van zalven en parfums vaak beschouwd als heksen die over geheime toverkracht beschikten.

Voedsel

Goede voeding is een preventief medicijn.Veel ziekten worden veroorzaakt door ongezonde eetgewoonten. Dat kan zijn eten waar te weinig voedingsstoffen inzitten. Belangrijk is ook hierbij in te zien dat men vooral gevarieerd moet eten om zodoende van alle stoffen die het lichaam nodig heeft iets binnen te krijgen. Dus niet het eten dat men toevallig lekker vindt vaak eten, maar aan smaakverbreding doen.

Dagelijks consumeren wij plantaardig voedsel. Een deel van de hiervoor gebruikte planten is ook aan te merken als geneeskruid. Er valt geen duidelijke streep te trekken tussen een geneeskruid en een plantaardig voedingsmiddel. Vaak worden in boeken over geneeskruiden ook de diverse groenten en fruitsoorten behandeld. Het gebruik van enkele gangbare plantaardige voedingsmiddelen als geneeskruid heeft bepaalde voordelen. Ze vormen in feite een groep van makkelijk toegankelijke geneeskruiden. Iedereen zal bijvoorbeeld sneller aan een kool kunnen komen dan aan een 1/2 kilo agrimonie van goede kwaliteit. Bovendien kan men bij welk soort therapie ook, bij een bepaalde ziekte ondersteuning vinden door de juiste keuze van het plantaardige voedingsmiddel, ook bij een dieet. In veel gevallen is het overigens van groot nut, en vooral bij een dieet, dat men enige kennis heeft van de geneeskracht van ons dagelijkse voedsel.

Drugs

Dit zijn de stoffen die de mens tot zich neemt door eten , kauwen, roken, drinken , snuiven, of inspuiten en die bewustzijnverruimend, bewustzijnverlagend, stimulerend, of hallucinogeen werken. Ook zegt men wel: Drugs zijn stoffen die invloed hebben op het menselijke bewustzijn en die om deze reden gebruikt worden. Zulke stoffen kunnen gebruikt worden als geneesmiddel, genotmiddel of vergiften. Als ze worden veronderstelt een geneeskrachtige werking uit te oefenen noemt men ze psychofarmaca. Als voorbeeld denk ik hierbij aan luminal tegen epilepsie, luminal als roesverwekkend middel en luminal om zelfmoord te plegen .Op dit moment is marihuana weer bij de medici in de gratie bij de behandeling van de spierziekte multiple sclerose ( M.S) Veel van de hieronder genoemde stoffen vallen onder alkaloiden. Ze kunnen rusteloosheid veroorzaken en zijn daarnaast verslavend.

Wat voorbeelden:

Alcohol vind zijn oorsprong in de gisting van suikerhoudende vruchtensappen en van suikers verkregen uit zetmeel en is werkzaam als roesmiddel, vroeger ook gebruikt voor narcose, nu een sociaal "smeermiddel".

Amfetamine wordt synthetisch gemaakt. Oorspronkelijk uit China uit Ephedra equisetina kwam efidrine, een verwante stof kickmiddel, stimulerend middel, eetlustremmer, soms paranoÔde psychose veroorzakend, in de geneeskunst bij bepaalde vormen van onrust bij kinderen, illegaal als doping gebruikt.

CocaÔne wordt verkregen uit het sap van de bladeren van de cocastruik Erythroxylon coca is een kickmiddel, stimulerend middel, lokale verdoving gevend.

CoffeÔne komt uit koffiebonen, cacao en theebladeren, is licht opwekkend, stimulerend, soms in geneesmiddelen om de versuffende werking van andere geneesmiddelen tegen te gaan.

HeroÔne wordt bereid uit morfine die bereid wordt van opium, een sap van de Papaver somniferum. Het is een roesmiddel, pijnstiller, aanvankelijk stimulerend bij lage dosering daarna volgt roes.

Lysergine- diethylamide (LSD) Vroeger gedeeltelijk gemaakt van een stof die voorkomt in moederkoren. Thans geheel kunstmatig bereid. Het is sterk hallucinogeen, ofwel een tripmiddel. Soms toegepast bij psychiatrische behandeling.

Mescaline wordt bereid uit cactus Lophora williamsi ook wel peyotecactus genoemd, overigens zeer eenvoudig synthetisch te bereiden. Het is een hallucinogeen of tripmiddel. Evenals LSD ook gebruikt voor wetenschappelijk onderzoek.

Morfine wordt bereid uit opium als een van de stoffen uit de plant Papaver somniferum en wordt gebruikt als verdovende pijnstiller, roesmiddel. Het wordt veel in de geneeskunde gebruikt als pijnbestrijder.

Nicotine komt uit de bladeren van de tabaksplant Nicotiana tabacum. Het is hierin gebonden aan appelzuur en citroenzuur is opwekkend, stimulerend middel, bij hoge dosering giftig.

Opium is het ingedroogde melksap van de zaaddozen van de papaver somniverum. Het is een roesmiddel, vroeger veel toegepast als medicijn voor alle kwalen zoals bijvoorbeeld diarree en ernstige depressies. Nu alleen nog maar grondstof voor andere verdovende pijnstillers.

Psilocybine is een stof uit de paddestoel psilicybe mexicans of psilocybe semilanceata. Deze komen in de hele wereld voor hallucinogeen, tripmiddel, verder als LSD

Cannabis is de verzamelnaam voor de drugs verkregen worden uit de cannabisplant (Cannabis indica) ofwel in gewoon Nederlands "hennep". Hasjiesj of hasj is het stuifmeel van deze plant(hars). Dit stuifmeel wordt tot blokjes geperst. Marihuana is de algemene term voor de gedroogde en verpulverde delen van de plant, meestal alleen de topblaadjes. Deze hebben het hoogste gehalte aan de actieve stof TMC.(delta-9-tetrahydrocannabinol). Het puur roken van cannabis is moeilijk omdat het product slecht brand. Alleen in speciale pijpen lukt dat hasjiesj en marihuana worden gewoonlijk gerookt meestal met tabak vermengd tot een shagje gerold. Een stickie is een gewoon formaat marihuanacigaret.Een joint is een groot formaat marihuanacigaret om elkaar door te geven zoals vroeger een vredespijp werd gerookt. Hasjolie is een stroperige vloeistof door hasj met alcohol of aceton uit te trekken.Hier haalt men zeer hoge percentages (80%) aan THC mee. Ze is echter niet voor de gebruiker bedoeld . Ze dient alleen maar om de hasj als smokkelwaar een kleiner volume te geven. Momenteel gaan er stemmen op om cannabis in de opiumwet onder te brengen, omdat het gehalte van THC van 8% naar 14% is gegaan. Het nadeel kan zijn dat de handel ondergronds gaat, met alle gevolgen van dien.

Naar het begin van deze tekst.


Deze tekst in het gehele browser-venster plaatsen.

Klik linksboven in het browser-venster op de pijl naar links om terug te komen bij de vorige situatie.


Bron:

Tekst is overgenomen van de site van Albert Luttikhuis.
Dank voor de toestemming.
http://www.luttikhuis-a.myweb.nl